Antivirus

Antivirus is beveiligingssoftware voor je computer, laptop of ander apparaat. Het beschermt je tegen virussen, malware, ransomware en spyware. Antivirus controleert bestanden en programma’s op schadelijke code. Het kan dreigingen blokkeren, in quarantaine zetten of verwijderen. Na installatie voert het vaak een eerste scan uit om te checken of er al malware op je apparaat staat.

Hoe werkt antivirussoftware?

Antivirus is ontworpen om je apparaat te beschermen tegen virussen en andere malware. Dit wordt onder andere gedaan via een zogenaamde ‘blacklist‘, waarop alle bekende virussen staan geregistreerd. Wanneer een virusscanner een bestand detecteert dat op de blacklist staat, zal het dit bestand onmiddellijk blokkeren, in quarantaine plaatsen of verwijderen. Veel vormen van antivirus maken gebruik van voorspellende technieken. Dit wordt ook wel dreigingsdetectie genoemd. Door deze techniek zijn virusscanners in staat nieuwe om aangepaste vormen van malware te identificeren die nog niet op de blacklist staan. 

Het systeem kan op verschillende manieren worden gescand: 

  • ‘Real-time’ scans: Deze scans vinden op de achtergrond plaats wanneer je een bestand of programma opent, controleert het antivirusprogramma het. Bij een verdachte vondst ontvang je direct een melding en kun je kiezen om het bestand te verwijderen, in quarantaine te plaatsen of toch te openen. Zo blijf je veilig doordat het virus wordt gestopt voordat het je systeem kan infecteren. 
  • Scans van je volledige systeem: Deze handmatige scans doorzoeken je hele apparaat op virussen. Hoewel volledige scans, vooral in combinatie met real-time scans, meestal niet vaak nodig zijn, kunnen ze nuttig zijn kort nadat je een nieuw antivirusprogramma hebt geïnstalleerd, of tijdens de wekelijkse scans die veel programma’s automatisch uitvoeren. Deze grondige scans detecteren de nieuwste virussen in je systeem.  

Met een antivirussoftware is de kans dus kleiner dat je een bestand met een virus opent of download. Antivirussoftware speelt niet alleen een rol in de technische bescherming, maar verhoogt ook de security awareness door gebruikers bewust te maken van de gevaren van malware.

Waarom is antivirus belangrijk? 

Een malware-infectie, bijvoorbeeld in de vorm van ransomware, is één van de meest voorkomende manieren waarop IT-systemen worden aangevallen. In 2024 werd maar liefst 92% van de Nederlandse organisaties getroffen door één of meerdere cyberaanvallen, zo blijkt uit onderzoek van Rubrik Zero Labs.

Zo’n infectie kan grote gevolgen hebben, zoals diefstal van data, beschadigde systemen, verstoring van netwerken en verlies van productiviteit. De impact is vaak direct merkbaar en kan leiden tot hogere kosten en reputatieschade. Het is daarom cruciaal dat organisaties virusbesmettingen op hun apparaten actief voorkomen.

Toch nemen veel bedrijven nog onvoldoende maatregelen. Vooral binnen het mkb ontbreekt het vaak aan basisbeveiliging, terwijl juist deze organisaties kwetsbaar zijn. Het installeren van een antivirusscanner is een eenvoudige en effectieve eerste stap om risico’s te beperken en digitale veiligheid te verbeteren.